سرمايهگذاراني که خلاف جهت بازار حرکت مي کنند به شما خواهند گفت كه بيشترين سود با خريد سهام چوب حراج زده كه عاقبت تغيير وضعيت ميدهند حاصل ميشود، ولي سرمايهگذاري در شركتهايي كه كاهش قيمت سهام را تجربه كرده اند بي ثبات و پر ريسك است و به هر حال اغلب شركتهايي كه با مشكلات مواجه شده و زمين ميخورند دوباره هرگز به جايگاه قبلي باز نميگردند.
براستي كه تشخيص درست و سرمايهگذاري در يك شركت آشفته با توان اصلاح خود، سودآور است.
زنجيره هتلهاي هيلتون (HLT) را درنظر بگيريد، در اواخر سال 2001 ترس از تروريزم بطور کلي تأثير منفي،مخرب و زيان آوري را بر صنعت توريسم داشت و ارزش سهام (HLT) کاهش يافت ،ولي ثابت شد كه آن دوره زمان بسيار مطلوبي جهت خريداري سهام هيلتون بوده است . در مدت يكسال مديريت هيلتون ، شركت را متحول نمود و همانطور كه در نمودار زير مشاهده ميكنيد در بين فواصل زماني اواخر سال 2001 تا 2004 سهام هيلتون بازده 250% به سرمايه گذاران ارائه كرد.
در 31 دسامبر 2001 قيمت هيليون تنها در 92/10 دلار بسته شد و سه سال بعد در 31 دسامبر 2004، سهام هيليتون به 76/22 دلار خريد و فروش شد.
هيليتون از تاريخ 31 دسامبر 2001 تا 2004

نمودار قيمت سهام نسبت به زمان
با اين همه ، شركتهاي بحراني مي توانند براي سرمايهگذاران مشكل ساز شوند ؛ همان ترس از تروريسم كه هيلتون را زمين زد بر شركت هواپيمايي متحده (UAC) نيز همين تأثير را داشت، ولي شركت هواپيمايي قادر به تغيير وضعيت خود نبود و UAC در سال 2002 اعلام ورشكستگي نمودو سهامدارانش با سهام بي ارزشي باقي ماندند. در حاليكه خريد و فروش سهام در بازارهاي خارج از بورس ادامه داشت ليكن ارزش آن به شدت كاهش يافت.
سرمايهگذاري در شركتهايي كه در وضعيت بحراني بسر ميبرند نيازمند تحليل محتاطانه و دقيق جهت تشخيص سهامي است كه افزايش قيمت خواهند يافت و تميز آنها از آنهائيكه هرگز از كف قيمت حركت نخواهند كرد.
در اينجا به خط مشيهايي جهت تشخيص سهامي كه موقتاً در وضعيت بحراني هستند از سهامي كه بطور دائم در قعر قرار مي گيرند ، اشاره ميكنيم.
تشخيص بيماري
بهنگام تحليل شركتهايي كه فرو ريختن قيمت سهام خود را مشاهده نمودهاند، ابتدا به تعيين مشكلاتي كه شركت با آنها مواجه است بپردازيد، بطور معمول مشكلات از دو منبع به شرح زير سرچشمه ميگيرند:
1- ضعف در عملكرد عملياتي ، كه منتج به كاهش درآمد يا جريان نقد ميشود.بهنگام ارزيابي و تشخيص نتايج عملياتي ، به صورتحساب سود و زيان و صورتحساب گردش وجوه نقد شركت مراجعه نماييد. درآمدها ، درآمد عملياتي و جريان نقد عملياتي كه هر فصل به فصل ( دوره به دوره) كاهش مييابند دليل محكمي بر تضعيف عمليات ميباشد .
2- وضعيت مالي بحراني ، در نتيجه بدهي بيش از اندازه ميتوانيد با مراجعه به سوابق در ترازنامه از سطح بدهي يا اهرم يك شركت مطلع شويد ، هر چند افزايش سطح بدهي به ندرت علامت مطمئني مي باشد .نسبت بدهي به حقوق صاحبان سهام يکي از واضح ترين تصويرهاي اهرم يک شرکت را ارايه مي دهد.
فرمول بدهي به حقوق صاحبان سهام به طور ساده از فرمول زير بدست مي آيد :
حقوق ساحبان سهام/كل بدهيها = بدهي- به - حقوق صاحبان سهام
نسبت بالاي بدهي به حقوق صاحبان سهام براي سهامداران به معناي ريسک بيشتر است
ممكن است يك شركت در وضعيت بحراني ترازنامه منطقي و محكمي را دارا باشد در حاليكه نتايج عمليات آن انحطاط جدي را نشان دهد .
وضعيت هيلتون اينگونه بود ، در حاليكه سطح بدهي به حقوق صاحبان سهام شرکت براي هتلداران در حدود معمول خود باقي ماند درآمدهاي آن در پي چند دوره بعد از 11 سپتامبر 2001 كاهش يافت.
درآمد/ زيان ساليانه بابت هر سهم در HLT وUAL
در مقابل ، UAL تركيبي از عملكرد ضعيف عملياتي و بدهي زياد را تحمل نمود . در اواخر سال 2002 UAL 700مليون دلار بدهي بلند مدت و حسابهاي پرداختني معادل 4 ميليارد دلار داشت . در اين سال 3/1 ميليارد دلار از وجوه نقد و وجوه معادل نقد شرکت صرف پرداخت هزينه هاي مالي و حساب هاي پرداختني گرديد .
ادامه عملكرد ضعيف عملياتي آن در نتيجه روند نزولي پس از 11 سپتامبر 2001 به معناي درآمد پائينتر و ناتواني در تأمين مالي از طريق تسهيلات بود .
بهبودي بيماري در اثر پيش بيني جريان قرض
هنگامي كه مشكل تشخيص داده ميشود ، در اين صورت شما مي خواهيد بدانيد كه آيا شركت از امكانات كافي جهت برطرف كردن آن برخوردار است يا نه . آيا شركت بنيه مالي کافي جهت حفظ خود تا زمانيكه بتواند وضعيت خود را تغيير دهد دارد يا خير.
آنچه تجربه هيلتون نشانمي دهد، عملكرد عملياتي ضعيف درمان پذير و قابل معالجه است، بشرط آنكه شركت داراي نقدينگي و دارائيهاي كافي در ترازنامه باشد تا در مدتي كه تغيير وضعيت مي دهد از آنها بهرهگيرد.
با مراجعه به ترازنامه سه ماهه چهارم سال 2001 هيلتون در مي يابيم ، وجه نقد شركت 35 ميليون دلار بوده كه زمان و امكان انعطاف پذيري كافي را در اختيار مديريت قرار داده تا از بحران موجود در صنعت نجات يافته و تجارت را مجدداً سازماندهي كنند .
در آن زمان هيلتون از مالكيت املاك با ارزشي سود ميبرد كه مانند يك صفحه در برابر فشارهاي جريان نقد حاصل ازکاهش ناگهاني درآمد عمل کرد . هرچند شما دارايي تحت عنوان نام تجاري بر روي ترازنامه نخواهيد يافت ولي نام تجارتي هيلتون به آن برتري رقابتي داده است . فروش بعضي از املاك شركت كه سودآوري كمتري داشتهاند هم مقداري جريان نقد جهت دسترسي به اهداف فراهم آورد . يك ترازنامه ضعيف نيز قابل علاج است، در صورتيكه داد و ستد شركت هنوز دوام داشته باشد .
شركتهاي بحران زده با هسته تجاري قوي معمولاً هميشه با استفاده از جريا ن نقد از عملياتي كه جهت بازپرداخت بدهي ها انجام ميشود بازسازي ميشوند ، ولي اگر شركتي همانند UAL هم از عملكرد ضعيف عمليات و هم از يك ترازنامه سست رنج ببرد بسيار بعيد است كه تغيير وضعيت دهد.
شركت نه تنها درگير ركود در ترافيك مسافرت هوايي در پس از 11 سپتامبر 2001 بود ، بلكه با کاهش سرعت رشد اقتصاد داخلي و همزمان افزايش هزينهها و افزايش رقابت نيز مواجه بود . با مشاهده صورتحسابهاي سود و زيان (UAL) بعد از سال 2000، شما متوجه كاهش درآمدها و در مقابل رشتهاي از زيانهاي رو به افزايش خواهيد شد . ترازنامهUAL در همين دوره به اوج قله از نظر بدهي ها مي رسد.
NAV)(1) خود خريد و فروش ميشوند .قيمت ارزش دفتري ، يكي از سادهترين و مطمئنترين روشهاي قيمتگذاري سهامي كه كاهش ارزش سهم خود را مشاهده کردهاند را ارائه ميهد.
كل بدهيها در
UAL درهر سال

در باب قيمت
به هنگام تفكردر مورد سرمايهگذاري در سهام چوب حراج زده شده ، ارزشگذاري و قيمت گذاري ضروري است . فراموش نشود كه احتمال دارد تغيير وضعيت هرگز اتفاق نيفتد. در نتيجه هميشه بهترين كار شناسايي سهامي است كه به حد كافي پايينتر از ارزش دارائيهاي خالص (
بدهيها بعنوان درصدي از دارائيها در UAL

سال هاي بعد از 11 سپتامر2001
ارزش دفتري يا NAV حقيقتا آنچه را که سهامداران در صورت انحلال شرکتدريافت خواهند کرد، نشان مي دهد . وقتي سهام در قيمتي پائين تر از ارزش دفتري معامله ميشوند ، در اين حالت بازار به اين مطلب اشاره ميكند كه فروش شرکت پس از تجزيه و خرد كردن آن ارزش بيشتري دارد . در نيتجه خريد يك سهم بحراني در قيمت پايينتر از ارزش دفتري ريسك و خطر سرمايهگذاري را به حداقل ميرساند. فرمول محاسبه ارزش دفتري عبارت است از:
بدهيها – دارائيها = ارزش دفتري
Book Value = Assets - Liabilities
ورشكستگي، برحذر باش
به عنوان يك قانون كلي ، ميبايست از شركتهايي كه در پروسه اعلام ورشكستگي يا مراحل اجرايي آن به سر ميبرند برحذر بود ، پروسه ورشكستگي ممكن است بسيار پيچيده باشد ، اگر شما يك سهامدار هستيد، آنچه بايد بدانيد انصافاً ساده است هنگامي که داراييهاي يک شرکتتقسيم مي شوند سهامداران عادي در انتهاي ليست بستانکاران قرار مي گيرند .
مطمئناً يك شركت مي تواند پس از ورشکستگي به عنوان شرکت قويتر و سود آورترپديدار گردد ولي شرکت جديد سهام جديد نيز منتشر خواهد كرد ، در نتيجه سهامي كه قبل از خروج شركت از ورشكستگي خريداري شده ارزشي نخواهند داشت و علاوه بر اين جريان اطلاعات منتشره از شركتهايي كه در پروسه اعلام ورشكستگي قرار دارند مي تواندبسيار غير قابل اعتماد باشند .
نتيجهگيري
هرچند روشهايي جهت تشخيص و تميز دادن شرکتهايي كه قادر به تغيير و ايجاد بهبود در وضعيت خود هستند با شرکتهايي كه محكوم به نابودي اند وجود دارد اما شما هرگز نمي توانيداز بهبود وضعيت يک سهم بحراني مطمئن باشيد. بهنگام تحليل سهام بحراني سرمايهگذاران بايستي از شركتهايي كه داراي عملكرد عمليات و ترازنامه ضعيفي هستند دوري كنند.